Aandelenmarkten oktober 2026: AI stuwt Amerikaanse aandelen, Europa onder druk door hogere rentes

Ondanks het optimisme blijven vooral Amerikaanse aandelen relatief hoog gewaardeerd. Dat maakt de markten kwetsbaar voor verdere rentestijgingen en veranderingen in de winstverwachtingen.

1. Amerikaanse aandelen boekten stevige koerswinsten, vooral dankzij de groeiende AI-investeringen en sterke bedrijfsresultaten. De hoge waarderingen blijven wel een aandachtspunt.
2. Europese beurzen stonden onder druk door stijgende obligatierentes en het strakkere monetaire beleid.
3. De kredietmarkten bleven relatief stabiel, maar hogere rentes en risico's rond kredietverlening buiten het traditionele bankwezen vragen om voorzichtigheid.

Amerikaanse aandelenmarkten: de blijvende invloed van AI

De Amerikaanse aandelenmarkten bleven in oktober veerkrachtig. Vooral de aanhoudende investeringsgolf in AI en de sterke winstgroei van bedrijven ondersteunden de koersen.

De S&P 500 steeg met 1,3% op maandbasis naar 7.819 punten. Daarmee staat de index 16,4% hoger dan een jaar geleden. Ook de bedrijfswinsten ontwikkelden zich sterk: de winst per aandeel (EPS), gemeten over de afgelopen twaalf maanden, nam met 30,1% toe.

Toch blijven de waarderingen een punt van zorg. De CAPE-ratio van de S&P 500 bedraagt 40,6. Deze waarderingsmaatstaf vergelijkt de aandelenkoers met de gemiddelde, voor inflatie gecorrigeerde bedrijfswinsten over een langere periode en wijst op een historisch hoog waarderingsniveau.

Daarnaast is de verwachte impliciete aandelenrisicopremie (equity risk premium) gedaald naar slechts 1,28%. Deze premie geeft aan welk extra rendement beleggers verwachten voor het risico van aandelen ten opzichte van relatief veilige obligaties. Een lage risicopremie maakt aandelen gevoeliger voor stijgende obligatierentes.

De Nasdaq presteerde het sterkst, met een stijging van 5,7% op maandbasis naar 31.224 punten. Op jaarbasis bedraagt de winst zelfs 25,7%.

De Dow Jones liet daarentegen een ander beeld zien. De index verloor 3,5% op maandbasis en sloot op 51.521 punten, al staat hij nog altijd 10,6% hoger dan een jaar eerder.

Ook bij de grote technologie- en cloudbedrijven, de zogenoemde hyperscalers, neemt de druk op de waarderingen toe. Hun koers-winstverhoudingen staan onder druk doordat de gewogen gemiddelde kapitaalkosten (WACC) stijgen, terwijl het rendement op geïnvesteerd kapitaal (ROIC) afneemt.

Met andere woorden: investeringen worden duurder, terwijl ze relatief minder rendement opleveren. Dat is vooral relevant gezien de enorme bedragen die deze bedrijven in AI-infrastructuur investeren. Bovendien wordt voor 2027 en 2028 een vertraging van de winstgroei verwacht.

Europese beurzen en bredere marktontwikkelingen

De Europese aandelenmarkten hadden het in oktober moeilijker. Vooral de stijgende obligatierentes drukten op de aandelenkoersen.

De FTSE 100 daalde met 2,7% op maandbasis naar 10.542 punten, ondanks een sterke winstgroei. De winst per aandeel steeg met 21% op jaarbasis.

De verwachte koers-winstverhouding (forward P/E) bedraagt 12, wat onder het gemiddelde sinds de eeuwwisseling ligt. Dat wijst op een relatief gematigde waardering in vergelijking met de historische niveaus.

Ook de DAX 40 verloor terrein. De Duitse index daalde met 2,3% naar 25.449 punten, ondanks een winstgroei per aandeel van 7,7% op jaarbasis.

De verwachte koers-winstverhouding van de DAX bedraagt 14,4 en ligt daarmee juist boven het historische gemiddelde.

Ook op de obligatie- en grondstoffenmarkten waren de bewegingen aanzienlijk.

Het rendement op Amerikaanse 10-jaars staatsobligaties liep verder op naar 5,32%. Dat is een stijging van 0,54 procentpunt op maandbasis en 1,19 procentpunt op jaarbasis. Het rendement op Amerikaanse staatsleningen met een looptijd van drie maanden (T-bills) bedroeg 4,14%.

De Amerikaanse dollarindex steeg met 2,9% op maandbasis naar 128,10 punten, wat wijst op een verdere versterking van de dollar.

Op de grondstoffenmarkt steeg de prijs van WTI-olie met 3,8% naar 96,20 dollar per vat. Goud verloor daarentegen 6,0% op maandbasis en daalde naar 4.163 dollar per troy ounce.

De kredietmarkten bleven relatief stabiel. Het effectieve rendement van de BofA BBB Corporate Index, een graadmeter voor bedrijfsobligaties met een BBB-kredietrating, bedroeg 6,23%.

Toch blijven de oplopende obligatierentes en mogelijke risico's rond shadow credit aandachtspunten. Met die term wordt kredietverlening buiten het traditionele bankwezen bedoeld, waar risico's soms minder transparant kunnen zijn.

Ook in het Verenigd Koninkrijk stegen de obligatierentes verder. Het rendement op Britse staatsobligaties met een looptijd van twintig jaar (gilts) nam met 20 basispunten toe naar 5,90%.

Belangrijke besluiten en gebeurtenissen voor de komende maanden

Het monetaire beleid blijft een van de belangrijkste factoren voor de aandelenmarkten.

De Amerikaanse Federal Reserve verhoogde de beleidsrente onlangs met 25 basispunten naar 4,0%. Daarmee houdt de centrale bank vast aan een hawkish koers, waarbij de nadruk ligt op het bestrijden van inflatie met een relatief streng rentebeleid.

Volgens de verwachtingen die in de rentefutures zijn verwerkt, zou de Fed tegen de zomer van 2027 nog drie renteverhogingen van telkens 25 basispunten kunnen doorvoeren.

Beleggers zullen daarom vooral letten op nieuwe inflatiecijfers en andere economische indicatoren. Die kunnen meer duidelijkheid geven over de toekomstige rentebesluiten van centrale banken in de Verenigde Staten en Europa.

Daarnaast blijft de ontwikkeling van AI-investeringen van groot belang.

De vraag is vooral of de enorme kapitaalinvesteringen in AI-infrastructuur ook op langere termijn voldoende rendement opleveren. Voor hyperscalers wordt dat een belangrijke factor, zeker nu hun kapitaalkosten stijgen en de winstgroei de komende jaren naar verwachting vertraagt.

Ook geopolitieke ontwikkelingen blijven een rol spelen. De stijging van de WTI-olieprijs laat zien hoe veranderingen op de energiemarkt de inflatieverwachtingen en daarmee ook het monetaire beleid kunnen beïnvloeden.

Samenvatting voor beleggers

Oktober 2026 laat zien hoe uiteenlopend de ontwikkelingen op de wereldwijde aandelenmarkten kunnen zijn.

In de Verenigde Staten houdt de groei in de technologiesector aan, gedreven door sterke bedrijfsresultaten en omvangrijke AI-investeringen. Tegelijk blijven de waarderingen hoog, waardoor aandelen kwetsbaar zijn voor tegenvallende winstcijfers of verdere rentestijgingen.

Europese markten kampen vooral met de druk van oplopende obligatierentes. Hoewel sommige indices relatief gematigd gewaardeerd zijn, blijven ook daar hogere financieringskosten en het strakkere monetaire beleid belangrijke uitdagingen.

Voor beleggers is het daarom belangrijk om niet alleen naar koersstijgingen te kijken, maar ook naar de kwaliteit en houdbaarheid van de bedrijfswinsten.

Het beleid van centrale banken, de ontwikkeling van de obligatierentes en het rendement op AI-investeringen blijven bepalend voor de richting van de aandelenmarkten.

Zolang het monetaire beleid wereldwijd verder wordt aangescherpt, moeten beleggers rekening houden met aanhoudende volatiliteit.

Blijf op de hoogte

Wilt u meer inzicht in de ontwikkelingen op de financiële markten? Download dan ons maandelijkse indexrapport (in het Engels).

Deze inhoud is uitsluitend bedoeld voor educatieve en informatieve doeleinden. Dit materiaal vormt geen beleggingsadvies, noch een aanbeveling of suggestie voor een beleggingsstrategie, en er worden geen beleggingsadviesdiensten mee verleend. OANDA is niet verantwoordelijk voor beleggingsbeslissingen die op basis van deze inhoud worden genomen. Beleggen brengt het risico van kapitaalverlies met zich mee. In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst.